فردريك چارلز ريچاردز ( مترجم : مهين دخت بزرگمهر )
110
سفرنامه فرد ريچاردز ( فارسى )
دادهاند . هر دو ديوار مزبور و همچنين قسمت داخلى ديوارهاى خارج داراى حجره است . از هر اينچ زمين استفاده شده ؛ به طورى كه اين قسمت از برج عينا شبيه سطح كندوى زنبور عسل است . در اين برج ، كه در نيمهء ارتفاع آن واقع شده ، فقط سالى يك بار باز مىشده و آن هم براى خارج كردن كود بوده است . در غير اين موقع ، آن را مانند خود برج با آجر پوشانيده روى آن گچ مىماليدند . طرز آجركارى پيشامدگى لبهء بام و منارهها كه سالم مانده است خيلى مزين است و در ساختن آنها تنها مفيد بودن را مورد توجه قرار ندادهاند . بعضى از اين آجرها را مانند رديف دندان و برخى ديگر را طورى ترتيب دادهاند كه مثلثى شكل درآمده است . دريچههايى كه در بالا به عنوان مدخل تعبيه شده و همچنين محل خروج كبوترها ، شبيه طرح شطرنجى است . قبل از اقدام به ساختن اين برجها ، كبوترها آشيانههاى خود را در قناتها مىساختند ولى شغالها و روباهها براى سير كردن شكم خود به آسانى به اين محل دسترسى پيدا مىكردند و از اين جهت اصفهانيان مقتصد تصميم گرفتند كه براى آنها خانههاى محفوظى بسازند تا اينكه كبوترها پس از جمع كردن دانه در مزارع ، به اين خانهها بازگردند . هنگام مسافرت شاردن به ايران در حدود سه هزار كبوترخانه در خارج شهر اصفهان بوده كه در بعضى از آنها 000 14 كبوتر لانه كرده بودند . براى درك اين نكته كه اصفهانيها مالك عده زيادى از آنها بودند محاسبهء رياضى دشوارى ضرورت ندارد . اكنون اصفهان پايتخت نيست و ميزان تقاضا براى خربزههاى مرغوب چندان نمىباشد و در نتيجه كبوترخانهها رو به ويرانى گذاشته است . لكن خربزهء اصفهان هنوز شهرت فراوان دارد . يك خربزه بزرگ از نوع زرد آن خيلى سنگين است و بعضى از اوقات وزن آن به بيش از 70 پوند مىرسد . گرچه نوع كوچكتر آن كه « گرمك » ناميده مىشود از خربزههاى انگلستان خيلى بهتر است و انواع متعدد دارد كه همه خوش طعم و لذيذ مىباشد ولى خوردن آن زياد متداول نيست و با بهاى بسيار نازل مىتوان آن را خريد . هندوانه بر سه نوع است قرمز و زرد و سفيد كه وزن آنها از 3 تا 28 پوند در تغيير است و پوست آن هم بين سبز خيلى كمرنگ تا سبز پررنگ ، همرنگ سروهاى ايتاليا است . اين هندوانهها زينتبخش دكانهاى ميوهفروشى است و نوع كوچكتر آنها را مانند پنير هلندى بر روى اسكله ادام « 1 » روى هم انباشته مىكنند .
--> ( 1 ) . Edam